Artykuły

Co warto zwiedzić w Chełmnie?

Niewielkie Chełmno byłoby zapewne kolejną niewielką miejscowością z kilkoma gotyckimi kościołami i średniowiecznymi zabytkami, gdyby nie relikwie św. Walentego.

Dzięki nim możemy w ogóle mówić o polskim mieście zakochanych. I mieć pretekst, by zobaczyć inne miejscowe atrakcje. Co warto zwiedzić w Chełmnie?

Chełmno - miasto miłości
Chełmno jest niewielkim, 20-tysięcznym miasteczkiem między Toruniem a Grudziądzem. Przyciągałoby zapewne tylko historyków i fascynatów średniowiecza, gdyby nie relikwie św. Walentego w bocznym ołtarzu kościoła farnego. Władze miejskie wokół szczątków patrona zakochanych postanowiły zbudować całą otoczkę i Chełmno dumnie określa się mianem miasta miłości. Szczególnie uroczyście i hucznie obchodzi się tu Walentynki, na które przyjeżdżają zakochani z całego województwa i nie tylko. Miasto przygotowało dla zakochanych specjalną ławeczkę, trasę spacerową i inne atrakcje.

Ratusz jakich mało
Centralnym punktem miasteczka jest kameralny rynek z przepięknym, gotycko-renesansowym ratuszem. Budynek, który nie ustępuje znanym gmachom z Zamościa, Poznania czy innych miast, znakomicie wpisuje się w miłosny profil miasta tworząc niepowtarzalną atmosferę. Uroku całości dodają kamieniczki otaczające gwarny przez cały dzień rynek. W budynku ratusza mieści się obecnie Muzeum Ziemi Chełmińskiej.

Miasto kościołów
Z siedmiu chełmińskich kościołów do dziś zachowało się pięć. Wspomniany już kościół farny pw. Wniebowzięcia NMP, który szczyci się jedynymi w północnej Polsce relikwiami św. Walentego, jest jedną z największych gotyckich świątyń na Pomorzu Wschodnim. Jego bryła stanowiła wzór dla wielu innych konstrukcji Ziemi Chełmińskiej i państwa krzyżackiego. Gotyckie mury kryją bogate, barokowe i rokokowe wnętrze z kunsztownymi ołtarzami głównym i bocznymi. W podominikańskim kościele pw. śśw. Piotra i Pawła z równie bogatego wnętrza zachował się jedynie rokokowy ołtarz główny. Wyposażenie pofranciszkańskiego kościoła pw. śśw. Jakuba Starszego i Mikołaja przeniesiono do innych świątyń, a samej bryle nadano neogotycki charakter. W kościele pw. Ducha Świętego wybudowanym w XIII wieku swój dorobek prezentuje jedno z bractw rycerskich: Chorągiew Ziemi Chełmińskiej. Ciekawą elewację posiada niewielka gotycka kaplica św. Marcina. W mieście znajduje się także dawny Cystersko-Benedyktyński Zespół Klasztorny z kościołem i tzw. Wieżą Mestwina, dawną siedzibą krzyżackiego komtura.

Chełmińskie fortyfikacje
W Chełmnie zachował się niemal pełny obwód murów miejskich. Ponad dwukilometrowe opasające miasto umocnienia pochodzą z XIII i XIV wieku. Spośród niemal 30 baszt do dziś zachowało się 17 i sześć we fragmentach. Do zwiedzania udostępnione są dwie z nich. W Baszcie Prochowej znajduje się ekspozycja dotycząca historii miasta i wystawa etnograficzna. Baszta Panieńska to siedziba chełmińskiego zakonu rycerskiego, który organizuje pokazy rekonstrukcyjne w Rycerskiej Osadzie Średniowiecznej na ulicy Kościelnej. Z siedmiu średniowiecznych bram miejskich dziś zwiedzać można dwie: Grudziądzką z kaplicą w manierystycznym stylu oraz Merseburską, znajdującą się obrębie kompleksu klasztornego, także przekształconą w kaplicę.

oprac. Krzysztof Lepczyński, fot. wikipedia