Artykuły

Kołobrzeg na weekend cz.1

Added: 2013-07-12

Jedno z najstarszych miast na Pomorzu Zachodnim, punkt strategiczny w dziejach historii wybrzeża oraz ważne miejsce urlopowe i uzdrowiskowe.

Dziś Kołobrzeg jest popularnym celem turystycznym, choć nie wszyscy doceniają wspaniale zabytki i nieograniczone możliwości rekreacji jakie oferuje to miasto. Oprócz trzech wspaniałych plaż i kąpielisk, które zostały uznane przez Unię Europejską za doskonale spełniające kryteria czystości, Kołobrzeg oferuje również możliwość korzystania ze wspaniałego uzdrowiska bazującego na solankach i borowinach.

Dla miłośników historii miasto posiada również wiele wspaniałych zabytków historii, które głownie koncentrują się wokół zabudowań dawnej Twierdzy Kołobrzeg oraz średniowiecznych obiektów z czasów rozkwitu grodu nad Parsętą.

Przez historię

Głównym bogactwem Kołobrzegu od zawsze była sól, która pozyskiwana była z występujących tu solanek, dzięki czemu osada, a później gród, rozwijają się tu już w okresie przedpiastowskim. Nie tylko cenna sól miała wpływ na dynamiczny rozwój Kołobrzegu, także obecność portu oraz związany z tym połów śledzi i innych ryb morskich, bliskość Bornholmu ułatwiała natomiast handel ze Szwecją. W X wieku gród nad Parsętą został włączony przez Mieszka I do państwa Polskiego. Pamiątki tych czasów można oglądać dziś w okolicach Budzistowa, gdzie znajduje się stanowisko archeologiczne oraz kościół św. Jana. Również w tych wczesnych czasach doszukiwać się należy  genezy nazwy miasta, bowiem pierwotna osada była zlokalizowana nad Parsętą, w pewnym oddaleniu od wybrzeża morskiego. Stąd w dokumentach pojawia się nazwa „Salsa Cholbergiensis”, a wiec "sól koło brzegu".

W roku 1000, obok Krakowa i Wrocławia, biskupstwo powstało również w grodzie nad Parsętą, stawiając ówczesny Kołobrzeg na równi z innymi ważnymi średniowiecznymi grodami Polski. Niestety czasy świetności nie trwały długo, bowiem już wkrótce miasto dostało się po obce panowanie.

Ślady średniowiecznego Kołobrzegu dziś

Miasto w swoim obecnym kształcie zostało lokowane na prawie lubeckim w 1255 roku. Z okresu wczesnego średniowiecza można podziwiać zachowaną bazylikę p.w. Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny. Jest to świątynia, której data rozpoczęcia budowy nie jest dokładnie znana. Przyjmuje się, ze jej początki sięgają końca XIII wieku, a przez kolejne stulecia świątynia była rozbudowywana. Kolejne przebudowy były uwarunkowane również osiadaniem podmokłego gruntu, stad tez istniała konieczność umocnienia konstrukcji, a jej ślady widzimy dziś na pierwszy rzut oka.

Dwie niegdyś osobne wieże zostały połączone przez zamurowanie przerwy miedzy nimi i zwieńczenie swego rodzaju attyki ozdobnym hełmem, co sprawiło, że świątynia prezentuje wyjątkowy charakter. Budowla była wielokrotnie naruszana przez działania wojenne w kolejnych wiekach. Dla ich upamiętniania w murach kościoła znajdziemy trzy armatnie kule. Z wyposażenia bazyliki Mariackiej w Kołobrzegu należy wspomnieć tryptyk "Ostatnia Wieczerza", który pełni obecnie role ołtarza głównego, średniowieczną chrzcielnicę z brązu wspartą na figurach czterech lwów.

Z okresu średniowiecza pochodzi również Baszta Lontowa - jedna z niewielu pamiątek po średniowiecznym budownictwie na terenie miasta. Wraz z pozostałością muru obronnego, baszta stanowi obecnie jedyny zachowany w całości obiekt średniowieczny w Kołobrzegu.

Do zabytków tego okresu należałby zapewne kołobrzeski ratusz, który pierwotnie wzniesiony został w XIV wieku, jednak nie przetrwał próby czasu. Na gruzach gotyckiej budowli z początkiem XIX wieku powstał nowy budynek z użyciem zachowanych elementów pierwszego kołobrzeskiego ratusza. Obecny obiekt zupełnie nie przypomina swoim wyglądem XIX wiecznego ratusza, projektu berlińskiego architekta K.F. Schinkla. Obecna bryła nawiązuje do średniowiecznych zamków.

oprac. Joanna Terka, fot. wikimedia commons